Atvinnu-, orku- og bygg­amßl

Ůverfaglegt samstarf me­ ßherslu ß loftslagsmßl og nřsk÷pun

gufuorka═ NorrŠna Rß­herrarß­inu fyrir atvinnu- orku- og bygg­amßl (MR-NER) ver­ur ß formennskußri l÷g­ ßhersla ß ■verfaglegt samstarf milli stjˇrnvalda, stofnana og atvinnulÝfs ß Nor­url÷ndum. Auki­ samstarf ß brei­um grundvelli mun stu­la enn frekar a­ nřsk÷pun ß ÷llum svi­um atvinnulÝfsins.

Stu­ningur vi­ nřsk÷pun Ý heild sinni og samvinna ß svi­i hßgŠ­arannsˇkna er forsenda ßrangurs Ý al■jˇ­legu samhengi og grunnurinn a­ ßframhaldandi forystuhlutverki Nor­urlandanna Ý hnattvŠddum heimi. MikilvŠgt er a­ nřta krafta norrŠnu stofnananna NorrŠna orkurannsˇkna, NorrŠnu nřsk÷punarmi­st÷­varinnar og NorrŠnu stofnunarinnar um bygg­a■rˇun Ý ■essari vi­leitni. Afnßm landamŠrahindrana ß sem flestum svi­um atvinnulÝfs er mikilvŠgur ■ßttur Ý a­ efla samstarf landanna.

Loftslagsbreytingar eru sta­reynd og n˙ ■egar upplifa Nor­urlandab˙ar breytingar ß nßtt˙runni sem gera nřjar og breyttar kr÷fur til allra mßlaflokka, ekki sÝst ■eirra sem heyra undir MR-NER. Nor­url÷ndin eru lei­andi og virk Ý al■jˇ­legu samstarfi og Štla a­ halda ■vÝ ßfram m.a. ß svi­i loftslagsmßla og nřsk÷punar Ý atvinnumßlum.

Orkumßl skipa mikilvŠgan sess Ý samstarfi Nor­urlandanna, enda hafa orkumßl or­i­ Š mikilvŠgari ß al■jˇ­legum vettvangi undanfarin ßr. Samstarfi­ gerir norrŠnu ■jˇ­unum au­veldara fyrir a­ gera sig gildandi Ý al■jˇ­asamfÚlaginu og kynna ■ß sÚrst÷­u sem ■Šr Ý sameiningu geta stßta­ af ß svi­i endurnřjanlegrar orku og innlei­ingu nřrra orkulausna sem draga ˙r notkun jar­efnaeldsneytis.

Bygg­amßl eru Nor­url÷ndunum hugleikin. ┴ svi­i bygg­amßla ver­ur l÷g­ ßhersla ß a­ unni­ ver­i eftir ■eim hugmyndum sem settar eru fram Ý samstarfsߊtlun um bygg­amßl 2009 – 2012. Ůß ver­ur sÚrst÷k ßhersla l÷g­ ß a­ sko­a ßhrif hßskˇla og menntunar ß bygg­a■rˇun.

Stefna Ý atvinnumßlum ß tÝmum loftslagsbreytinga
Loftslagsbreytingar eru sta­reynd og ■Šr gera nřjar og breyttar kr÷fur til ■eirra sem mˇta stefnu Ý atvinnumßlum ß Nor­url÷ndum, ■ar sem rÝk hef­ er fyrir nřtingu nßtt˙ruau­linda en Ý framtÝ­inni mß reikna me­ breyttum nřtingarm÷guleikum sem bŠ­i hafa jßkvŠ­ og neikvŠ­ ßhrif.  Gamlar atvinnugreinar munu hverfa og nřjar koma Ý sta­inn. Til a­ breg­ast vi­ ■essu og afleiddum breytingum m.a. vegna al■jˇ­legra skuldbindinga og breyttra marka­sa­stŠ­na er nau­synlegt a­ horfa heildstŠtt ß atvinnumßl Ý vÝ­u samhengi. Íflugra samstarf milli atvinnumßlarß­uneyta og annarra fagrß­uneyta er forsenda ßrangursrÝkrar ■rˇunar og nřsk÷punar Ý atvinnumßlum ß Nor­url÷ndum.

Loftslagsbreytingar vir­a engin landamŠri og gera ■annig samvinnu rÝkja nau­synlega. Nor­url÷ndin eiga ■essa vegna a­ huga sÚrstaklega a­ ■vÝ  a­ auka samvinnu me­ nßgr÷nnum sÝnum bŠ­i Ý austri og vestri

Nřsk÷pun
Almennt er vi­urkennt a­ nřsk÷pun og frumkv÷­lastarf sÚu me­al allra mikilvŠgustu ■ßtta Ý n˙tÝmasamfÚl÷gum. Ůeir tryggi hagv÷xt og samkeppnishŠfni Ý  hnattvŠddum heimi ˇhß­ ■vÝ hva­a atvinnugrein ß Ý hlut og hvort sem um opinbera starfsemi e­a einkaframtak er a­ rŠ­a. Ţmsir ■Šttir s.s. al■jˇ­leg samkeppni, a­gengi a­ nřjum m÷rku­um og loftslagsbreytingar hafa ßhrif ß nřsk÷pun og ■rˇun atvinnulÝfs. Nor­url÷ndin ■urfa ■vÝ sÝfellt a­ meta sÝna stefnu Ý  mßlefnum nřsk÷punar Ý takt vi­ nřja tÝma og hvernig best megi efla hana. Ůa­ er forsenda ■ess a­ tryggja megi samkeppnishŠft atvinnulÝf og jßkvŠ­a samfÚlags■rˇun. 

Nor­url÷ndin leggja ßherslu ß a­ sjßlfbŠrni sÚ sjßlfsag­ur ■ßttur Ý samkeppnishŠfni Nor­urlanda. Samvinna ■eirra sem fara me­ umhverfismßl, nřsk÷pun og atvinnumßl mun tryggja Nor­url÷ndum forystu. 


Skapandi greinar styrkja samkeppnishŠfni
Menning skiptir sÝfellt meira mßli Ý ■ekkingari­na­inum og hinar skapandi greinar hafa veruleg ßhrif ß efnahagslegan v÷xt og horfur. Me­ ■vÝ a­ styrkja ■ennan i­na­ geta Nor­url÷nd skapa­ sÚr al■jˇ­legt forskot sem kraftmikil, skapandi og lei­andi.

Ůjˇnusta ßn landamŠrahindrana
Ůjˇnustugeirinn ß Nor­url÷ndunum og innan Evrˇpusambandsins stendur fyrir um 70% af st÷rfum en einungis 20% af vi­skiptum ß sama svŠ­i. Ůjˇnustugeirinn er mj÷g fj÷lbreyttur og hefur mikla vaxtarm÷guleika. ┴ sama tÝma eru margar hindranir Ý veginum fyrir ■vÝ a­ veita ■jˇnustu milli landa. Samsta­a og virk ■ßtttaka nor­urlandanna vi­ innlei­ingu ß ■jˇnustutilskipun ESB er mikilvŠg til a­ tryggja samkeppnishŠfni og uppbyggingu norrŠna ■jˇnustugeirans.

Fer­a■jˇnusta
Fer­a■jˇnusta hefur vaxandi ßhrif ß efnahag Nor­urlandanna og ß afskekktum og dreifbřlum svŠ­um hefur sta­a ■essarar atvinnugreinar mikil ßhrif ß ■rˇun samfÚlagsins. Me­ ■vÝ a­ styrkja ■ennan i­na­ m.a. nßtt˙rutengda- og menningartengda fer­amennsku er stu­la­ a­ aukinni samkeppnishŠfni Nor­urlanda sem einstaks vi­komusta­ar fer­amanna. MikilvŠgt er a­ stu­la a­ ■vÝ a­ gŠ­i og fagmennska sÚu trygg­ samhli­a eflingu greinarinnar.

Endurnřjanleg orka og nř orkutŠkni - svar vi­ loftslagsvanda
NorrŠna orkusamstarfi­ er unni­ Ý samrŠmi vi­ n˙gildandi samstarfsߊtlunum fyrir tÝmabili­ 2006-2009. ═ henni eru settir fram ■rÝr yfirflokkar sem samstarfi­ byggir ß: Orkumarka­ir, sjßlfbŠr orkukerfi og al■jˇ­legt samstarf. Allir ■essir ■Šttir eru mj÷g mikilvŠgir Ý norrŠnu orkusamstarfi og ver­ur ßfram unni­ a­ ■eim.

Undanfarin misseri hafa orkumßl leiki­ stˇrt hlutverk Ý al■jˇ­legu samhengi. Nor­url÷ndin hafa veri­ Ý forystu hva­ var­ar notkun ß endurnřjanlegri orku, hvert ß sÝnu svi­i. Tryggja ver­ur a­ ■au haldi ■essari forystu ßfram og gera hana sřnilega ß al■jˇ­legum vettvangi.  Til a­ nß ■vÝ markmi­i munu Nor­url÷ndin taka virkan ■ßtt Ý evrˇpsku og al■jˇ­legu orkusamstarfi  og ■annig gera sig gildandi Ý ßkvar­anat÷ku um orkumßl ß evrˇpskum vettvangi sem og al■jˇ­legum.

┴ formennskußri sÝnu mun ═sland leggja sÚrstaka ßherslu ß endurnřjanlega orku og nřja orkutŠkni sem stu­lar a­ sjßlfbŠrri orkuframlei­slu og samdrŠtti Ý ˙tblŠstri grˇ­urh˙salofttegunda.

Sam■ykkt forsŠtisrß­herranna um vi­br÷g­ vi­ hnattvŠ­ingunni mun hafa mikil ßhrif ß orkusamstarfi­, en Ý henni er l÷g­ ßhersla ß sam■Šttingu loftslagsmßla, orkumßla og umhverfismßla.

Danir ver­a gestgjafar loftslagsfundar Sameinu­u­ ■jˇ­anna (COP-15) Ý Kaupmannah÷fn Ý ßrslok 2009 og fram a­ ■eim tÝma ver­ur mikil ßhersla l÷g­ ß allt er vi­kemur loftslagsmßlum. Fram a­ fundinum ver­ur unni­  me­ umhverfisgeiranum a­ till÷gum til rß­amanna til ˙rlausnar ■eim vanda sem heimsbygg­in stendur frammi fyrir vegna hŠkkandi hitastigs jar­ar. ┴ ■eim vettvangi ver­ur einnig unni­ a­ ■vÝ a­ koma ß framfŠri nřjum norrŠnum orkulausnum og tŠkninřjungum ß svi­i orku- og loftslagsmßla.

Nř orkutŠkni
Stu­ningur vi­ nřja orkutŠkni og orkulausnir, ■ar sem sÚrst÷k ßhersla er l÷g­ ß aukna orkunřtni og framlei­slu og notkun endurnřjanlegrar orku er stˇrt verkefni sem ■jˇ­ir heims standa frammi fyrir og ljˇst a­ talsvert ■arf til svo sett markmi­ nßist. ═ ■eim verkefnum sem sett ver­a ß laggirnar ß Ýslensku formennskußri ver­ur teki­ mi­ af ■essum ßskorunum. SÚrst÷k ßhersla ver­ur l÷g­ ß orkunotkun Ý samg÷ngum bŠ­i ß landi og sjˇ. Einnig ver­ur horft til orkunotkunar vi­ fiskvei­ar og sjˇflutninga. Ůrßtt fyrir ■ß sta­reynd a­ orkumßl samgangna heyri vÝ­a undir ÷nnur rß­uneyti en rß­uneyti orkumßla er orkunotkun Ý ■essum geira gÝfurlega mikilvŠg ■egar rŠtt er um orkunotkun almennt.

Vestur-Nor­url÷nd
Starf vinnuhˇpsins um orkunotkun strjßlbřlla svŠ­a (TBO) ver­ur eflt ß ßrinu.  Me­al annars ver­ur l÷g­ ßhersla ß a­ halda ßfram uppbyggingu tengslanets vi­ ■jˇ­irnar vi­ nor­anvert Atlantshaf, ■.m.t. austurstr÷nd Kanada og Skotland.

Nř starfsߊtlun um norrŠnt orkusamstarf
N˙gildandi starfsߊtlun fyrir norrŠna orkusamstarfi­ gildir ˙t ßri­ 2009. ┴ formennskußri ═slands ver­ur undirb˙in nř samstarfsߊtlun fyrir ßrin 2010-2013 sem skal vera tilb˙in fyrir rß­herrafund NER ßri­ 2009.

Nř samstarfsߊtlun Ý bygg­amßlum
Nř samstarfsߊtlun Ý bygg­amßlum sem nŠr til ßranna 2009 – 2012 tekur gildi 1. jan˙ar 2009 e­a ß sama tÝma og ═sland tekur vi­ formennsku Ý NorrŠnu rß­herranefndinni. ═sland telur mikilvŠgt a­ ■egar ver­i fari­ a­ vinna eftir ■eim hugmyndum sem fram eru settar Ý samstarfsߊtluninni.

Hlutverk hßskˇla Ý bygg­a■rˇun
Hßskˇlar gegna mikilvŠgu hlutverki Ý bygg­a■rˇun ß Nor­url÷ndum vegna vaxandi ■ř­ingar ■ekkingarsamfÚlagsins fyrir al■jˇ­avŠ­ingu hagkerfa. Hßskˇlar geta skapa­ sÚrst÷k fŠri fyrir svŠ­isbundna ■rˇun utan vi­ ßhrifasvŠ­i stˇrborga og ■ß er einkum horft til frambo­s ■eirra ß st÷rfum fyrir hßskˇlamennta­ fˇlk sem annars Štti ekki kost ß starfi vi­ hŠfi Ý heimabygg­ sinni og a­ hßskˇlar styrki ■annig svŠ­isbundna nřsk÷pun.

Af nřlegri k÷nnun sem ger­ var af Nordregio vir­ist mega ßlykta a­ bygg­akjarnar me­ hßskˇla eflist frekar en bygg­akjarnar ßn hßskˇla. Hins vegar er ■eirri spurningu ˇsvara­ hvort ■etta sÚ fyrir svok÷llu­ ”herdeildarßhrif” – a­ rÝki­ veiti fjßrmagni inn ß svŠ­i­ sem a­eins auki svŠ­isbundi­ frambo­ og eftirspurn - e­a hvort ßhrifin beinist frekar a­ grundvelli atvinnulÝfs og nřsk÷punar ß svŠ­inu. Til a­ fylgja eftir ■essari k÷nnun ■arf a­ leggja Ý nßkvŠmari rannsˇkn ß st÷­u svŠ­ishßskˇla Ý svŠ­isbundu atvinnulÝfi, ■ř­ingu ■eirra fyrir hagv÷xt og samspil ■eirra og svŠ­isbundin nřsk÷punarkerfi.

Meiri nřsk÷pun Ý dreifbřli 
L÷g­ ver­ur ßhersla ß a­ leita lei­a til a­ sty­ja frumkv÷­lastarf og nřsk÷pun sem hentar dreifbřlum og fßmennum svŠ­um og kanna­ sÚrstaklega hvernig best ver­i stutt vi­ konur Ý nřsk÷pun.

┴hrifasvŠ­i bŠja og gildi samg÷ngubˇta
Kanna­ ver­ur hversu langt ßhrifasvŠ­i bŠja nŠr ˙t Ý nßgrenni­ (baklandi­), hver eru tengsl samg÷ngubˇta og bygg­a■rˇunar (b˙ferlaflutninga). Hva­ ver­ur um ■au svŠ­i sem lenda utan ßhrifasvŠ­a bŠjanna?

Upplřsingami­lun til almennings
Vinna ■arf a­ ■vÝ a­ framsetning og mi­lun upplřsinga um bygg­amßl til almennings og fj÷lmi­la ver­i markvissari, einnig ■eirra sem eru Ý ßhrifast÷­um  hvort heldur Ý opinbera- e­a einkageiranum.

Anna­
═sland mun halda ßfram ■eim verkefnum sem sett voru af sta­ Ý formennskutÝ­ SvÝ■jˇ­ar ßri­ 2008. ┴hersla ver­ur l÷g­ ß ßframhaldandi stu­ning vi­ Nordregio. ┴fram ver­ur fylgst me­ stefnu Evrˇpusambandsins Ý bygg­amßlum. Fylgt ver­ur eftir skřrslu starfshˇps um markmi­s- og ßrangursstřringu Ý bygg­amßlum. Kanna­ur ver­ur ßhugi ß a­ unni­ ver­i sameiginlega a­ setningu mŠlikvar­a til a­ meta ßrangur bygg­aa­ger­a.

Verkefni

  • ┴hrif loftslagsbreytinga ß atvinnulÝf ß Nor­url÷ndum
    ═ verkefninu ver­ur m.a. lagt mat ß ■a­ hva­a ßhrif loftslagsbreytingar hafa ß atvinnulÝf og ■rˇun marka­a og hva­ hvert land telur mikilvŠgast var­andi mˇtun atvinnustefnu. Verkefni­ ver­ur kynnt ß rß­stefnu ßri­ 2009.
  • HvÝtbˇk um nřsk÷pun
    Markmi­ verkefnisins er a­ uppfŠra Nřsk÷punarbˇkina frß  2004. Verkefni­ mun nřtast vi­ endursko­un ß samstarfsߊtlun Nor­urlandan um atvinnulÝf og nřsk÷pun sem fer af sta­ ßri­ 2010.
  • Ůř­ing fyrir Vestur-Nor­url÷nd ß reikniforritum um orkunotkun
    Me­ hjßlp forritanna mß m.a. reikna ˙t ver­ ß mismunandi orkugj÷fum og kostna­ vi­ a­ aka ˇlÝkum tegundum bifrei­a. Verkefni­ ver­ur unni­ Ý samstarfi vi­ Orkusetur.
  • VistvŠnar orkulausnir Ý samg÷ngum
    ═ verkefninu ver­a kortlag­ir m÷guleikar ß vistŠnum samg÷ngulausnum ß Nor­url÷ndum. Verkefni­ ver­ur kynnt ß rß­stefnu hausti­ 2009.
  • Nř samstarfsߊtlun um orkusamstarf
    Unni­ ver­ur a­ nřrri samstarfsߊtlun fyrir norrŠna orkusamstarfi­ fyrir ßrin 2010-2013. ┴Štlunin ver­ur l÷g­ fyrir ■ing Nor­urlandarß­s hausti­ 2009.
  • Hlutverk  hßskˇla ß bygg­a■rˇun
    Unnin ver­ur rannsˇkn ß st÷­u svŠ­ishßskˇla Ý atvinnulÝfi, metin ■ř­ing ■eirra fyrir hagv÷xt og samspil ■eirra og svŠ­isbundinna nřsk÷punarkerfa.

 

Sjß  danska pdf-˙tgßfu af formennskuߊtlun um atvinnu-, orku og bygg­amßl. 



 

Dagatal

┴g˙st 2011
SMŮMFFL
  1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      



Sto­val